Projekt ARADO to kompleks podziemi znajdujący się w centrum Kamiennej Góry na Dolnym Śląsku, w którym przypuszczalnie Niemcy w czasie II wojny światowej pracowali nad najnowszymi rozwiązaniami ówczesnego lotnictwa. W jednym z wydrążonych w latach 40. XX wieku tunelów utworzono trasę turystyczną. Jej zwiedzanie wraz z przewodnikiem pozwala, choć częściowo poznać trudne warunki bytowe, jakimi charakteryzowały się kamiennogórskie podziemia. Jednocześnie, zwraca się uwagę na niezwykle ciężką pracę robotników, którzy je drążyli. Jaki był cel ich pracy? Odpowiedzi na to pytanie już zapewne nigdy nie poznamy… 

Projekt ARADO, czyli historia, której do końca nigdy nie poznamy…. 

Aby choć trochę poznać historię kamiennogórskich podziemi, musimy cofnąć się do roku 1943 roku. Wtedy, to alianci bombardują niemieckie zakłady produkujące łożyska niezbędne do produkcji, pojazdów, samolotów oraz okrętów. Niemcy wiedzą, że jeśli chcą wygrać II wojnę światową, muszą swoje strategiczne fabryki ulokować w miejscach, do których alianci nie będą mieli dostępu. Jednym z takich regionów staje się Dolny Śląsk. W Kamiennej Górze w zakładach włókienniczych lokuje się biuro projektowe firmy ARADO, która zajmowała się produkcją samolotów. To właśnie w Kamiennej Górze skonstruowano najsłynniejszy samolot odrzutowy II wojny światowej, czyli ARADO 234, a także prowadzono pracę nad projektem ARADO 555. Samolot ten miał mieć zasięg umożliwiający bombardowanie obszaru Stanów Zjednoczonych po wystartowaniu z europejskiej ziemi.

Jednocześnie, pod Kamienną Górą, Niemcy rękami więźniów obozów koncentracyjnych drążyli liczne podziemne tunele. Aktualnie wiadomo o 10 ich kompleksach. Jaki był cel tych prac? Biura projektowe ARADO były bezpieczne, gdyż alianci nie wiedzieli o ich istnieniu w Kamiennej Górze. Tak potężne schrony lotnicze dla ludności cywilnej Kamiennej Góry były całkowicie niepotrzebne. Co w podziemiach chcieli ukryć Niemcy? Jakie prace zamierzano tam prowadzić? Te pytania mogą pozostać niestety już bez odpowiedzi. 

Projekt ARADO- zwiedzanie

Zwiedzanie podziemi w Kamiennej Górze ma niepowtarzalny charakter. Turyści odwiedzający to miejsce podejmują pracę jako agenci polskiego wywiadu, którzy mają za zadanie dowiedzieć się jak najwięcej o tym, czym w sztolniach wykonują Niemcy. Nie jest to przypadkowe, gdyż w czasie II wojny światowej, Cichociemni podejmowali takie zadania. Były one niezwykle trudne i niebezpieczne, jednak waga zdobytych informacji była nie do opisania. 

Przewodnik Projektu ARADO oprowadza nas po kolejnych wydrążonych w skale tunelach, aranżując jednocześnie trudne sytuacje, z którymi musieli zmierzyć się agenci. W jaki sposób przejść niezauważonym obok strażnika? Jakie trudne decyzje należy podejmować? Które ze zdobytych informacji należy przekazać do bazy? Dowiadujemy się jaka duża odpowiedzialność spoczywała na szpiegach z ramienia Cichociemnych i jak ważną rolę odgrywali oni w pozyskiwaniu informacji. 

Muzeum w Projekt ARADO

Projekt ARADO to także swoiste podziemne muzeum. Możemy tu zobaczyć mnóstwo militarnych “pamiątek” po największej wojnie w dziejach ludzkości. Przewodnik wskazuje nam, m.in. na pociski V1 i V2, czyli potężne bomby o ogromnej sile rażenia i dużej prędkości uderzenia. W Arado dojrzymy także sporą ilość przeróżnej broni palnej zarówno niemieckiego jak i sowieckiego pochodzenia. Tym, co wzbudziło nasze zainteresowanie była broń masowego rażenia o nazwie “rycząca krowa”. Jak się dowiedzieliśmy, jej działanie nie polegało przede wszystkim na zabiciu jak największej liczby ludności, ale na wprawienie wśród nich zamętu za pomocą głośnych odgłosów, jakie wydawała.

Czy ukryto tutaj skarby?

Podczas zwiedzania projektu ARADO poruszony został także temat złotego pociągu. Czy Niemcy mogli go schować w kamiennogórskich podziemiach? Czy taki pociąg w ogóle istniał? A może ukryte tu zostały inne skarby? Kwestie te zawsze budzą ogromne zainteresowanie opinii publicznej. Jednak w ocenie wielu historyków skarbów w dolnośląskich podziemiach nie ma. Jeśli nawet zostały tu ukryte to już dawno ktoś, kto o ich istnieniu wiedział, powrócił tu i je odnalazł. Jednak raczej wszelkie łupy wojenne były przeznaczane na rozwijanie przemysłu wojennego. Pieniądze były niezbędne do tego, by wojnę wygrać. Nieważne, że pochodziły one z łupów państw, które zostały napadnięte. 

Więźniowie obozowi i ich rola w budowie kamiennogórskich podziemi

Zwiedzanie projektu Arado kończymy przypomnieniem smutnej historii więźniów obozów koncentracyjnych, którzy byli przymuszani do ciężkiej pracy, aby wydrążyć podziemia, które odwiedziliśmy. Najczęściej nie przeżywali oni w takich warunkach więcej niż kilka tygodni. Otrzymywali oni bardzo małe racje żywnościowe, a praca trwała po kilkanaście godzin na dobę. Dodatkowo była bardzo niebezpieczna, co tylko powodowało wzrost śmiertelności. 

Projekt ARADO-  informacje praktyczne: 

  • zwiedzanie z przewodnikiem trwa ok. 1 godziny; 
  • parking dla turystów odwiedzających projekt Arado znajduje się vis a vis wejścia do podziemi; 
  • w podziemiach jest chłodno (zaledwie kilka stopni powyżej zera), więc wybierając się tutaj, zwłaszcza w upalny dzień pamiętajcie, by wziąć ze sobą okrycie wierzchnie; 
  • godziny otwarcia projekt ARADO oraz cennik biletów sprawdzicie TUTAJ;

Jeśli znalazłeś na naszym blogu poszukiwane przez Ciebie informacje, kolejną inspirację na wycieczkę, czy odpowiedź na nurtujące Ciebie pytanie, to będziemy niezwykle wdzięczni, gdy wrzucisz nam napiwek do naszej blogowej świnki skarbonki (kliknij w poniższy obrazek). Dziękujemy!!!